Allemaal wereldburgers!

Deze week, van 16 tot 23 mei, is het de Week van de Opvoeding. Dé week voor iedereen die met opvoeding bezig is. Thema dit jaar: Opvoeden is samenspel, allemaal wereldburgers! Een thema dat ons volgens Expoo (expertisecentum opvoedingsondersteuning) bewust wil maken “dat we allemaal deel uitmaken van deze grote wereld, en dat we daar allemaal ons steentje toe bijdragen. Kinderen laten opgroeien tot echte wereldburgers, betekent dat we hen van jongsaf aan een stem geven en hen de superdiverse, kleurrijke wereld waarin we leven, laten mee-maken. Luisteren, verantwoordelijkheid delen en respect voelen voor ieders eigenheid, draagt bij tot een warme en begripvolle wereld waarin we niet naast, maar met elkaar leven.”

Mijn kinderen opvoeden tot wereldburgers… dat lijkt me als moeder een behoorlijke taak. Ik heb mijn handen vaak al meer dan vol aan de gewone dagdagelijkse dingen. Zeker met twee puberende tieners in huis. Soms al zo volwassen en soms ook nog helemaal niet.

Opvoeden dag in dag uit

Mijn zoon op tijd op school zien te krijgen (momenteel lijkt hij een wedstrijd met zichzelf te doen in het zo laat mogelijk opstaan en toch op tijd komen), was en plas die steeds maar groter lijkt te worden (heeft iets met mijn dochter van 17 te maken), mezelf trainen in de moeilijke evenwichtsoefening om mijn tieners stap voor stap los te laten maar toch nog voldoende in de gaten te houden, smartphone en computergedrag (nog een beetje) te reguleren, op gepaste wijze bijstand te verlenen bij liefdesperikelen, vakantieplannen af te stemmen zodat we toch nog wat tijd samen hebben….. en zo kan ik nog vele regels vol schrijven. Kleine kinderen, kleine zorgen. Grote kinderen, grote zorgen. Moet ik me ook nog met wereldburgerschap bezighouden? Help! Is dat gewoon niet iets voor het onderwijs en de jeugdbewegingen die daar vast ook nog mooie en indrukwekkende beleidsplannen over kunnen schrijven?

Mijn hart gaat sneller kloppen

Toch, als ik even stil val, moet ik erkennen dat het me wel raakt, dat wereldburgerschap. Ergens in mij sluimert zeer zeker dat verlangen naar ‘een warme en een begripvolle wereld waarin we niet naast, maar met elkaar leven’. Eigenlijk is het zelfs iets heel wezenlijks in mij.  Een diep verlangen. Iets essentieels. Een verlangen dat ik als kind al kon voelen en dat zeker ook gewekt werd in het gezin waarin ik opgroeide. Ik voel dat mijn hart er sneller van gaat kloppen.

Maar hoe geef ik dat mooie verlangen vorm in mijn ouderschap? Hoe krijgt het bestaan? Hoe zorg ik ervoor dat het niet raakt ondergesneeuwd door dat drukke, intense leven dat ik zo dikwijls leid? Of gebeurt er misschien toch meer dan ik op het eerste gezicht denk?

Mijn eigen kleur vinden

Jaren geleden brachten de vormingen van PRH mij bij mijn eigenheid en ‘mijn eigen kleur’. Ik ging mij veel meer focussen op het positieve in mij. Daar lag de kracht van mijn bestaan, daar vond ik stevigheid. Ik ging mezelf langzaam maar zeker bekijken met een andere blik. Dat heeft enorm veel energie in mij vrij gemaakt. Een perfect leven gaf het me niet, maar ik voelde wel steeds meer vrijheid en betrokkenheid.

Dat lijkt op het eerste zicht een tegenstelling: vrijheid en betrokkenheid. Toch horen ze bij elkaar. Door meer mezelf te zijn, me meer te verbinden met mijn positieve kern heb ik steeds meer grip op mijn leven gekregen. Echt mezelf zijn, geeft kracht. Ik kom tot een meer positief en tegelijkertijd realistisch zelfbeeld. Ik ga een richting uit (zonder dat ik alles in hand heb natuurlijk) die ik zelf kies, die bij me past en waar ik me bewust achterzet. Dat zorgt er ook voor dat ik minder afhankelijk ben. Minder afhankelijk van wat anderen denken. Minder bezig met of ze me lief en leuk vinden. En er gebeurt tegelijkertijd, zo ervaar ik, nog iets anders: door mijn blik op het positieve van mezelf te richten, doe ik dit als vanzelf ook steeds meer naar anderen toe. Zelf steviger en echter in het leven staan doen angst en op mezelf gericht zijn verminderen. Er komt juist meer ruimte voor de ander. Meer inlevingsvermogen en vertrouwen in mensen om me heen, meer verantwoordelijkheid voor anderen ook. Dat is groei.

Een prachtig palet aan capaciteiten

Ik heb geleerd om ook mijn kinderen veel meer te zien in het positieve van zichzelf. Om door alle onzekerheden en soms ergernissen heen, mijn blik ook bij hen steeds weer terug te brengen op hun eigenheid, op hun krachten en talenten. Soms moet ik me hier even grandioos in herpakken, maar het is er wel. De zin voor schoonheid, de inzet voor haar jeugdbeweging bij mijn dochter, het muzikale gevoel en het verbale talent van mijn zoon…het zijn maar enkele voorbeelden van een prachtig palet dat zij in zich hebben. En waarmee zij de wereld mooier kunnen maken.

Wereldburgers en persoonlijke groei

Echt wereldburgerschap is werken aan persoonlijke groei. Dat kan eigenlijk volgens mij niet anders. Wereldburger zijn veronderstelt allereerst werken aan stevigheid en een positieve blik op jezelf en de mensen om je heen. Ik besef dat ik mijn kinderen hierin, op mijn manier, toch wel meeneem. Juist doordat ik werk aan mijn eigen groei. Mijn kinderen leren goed luisteren naar anderen doordat ik hen zelf goed beluister, ook al lukt dat niet altijd. Zij leren anderen respecteren doordat ik hen eerst zelf respectvol probeer te ontvangen, zij leren kritisch reflecteren en verantwoordelijkheid nemen door vrijheid, grenzen en vertrouwen te ervaren. Zij leren empathisch te zijn door ruimte te krijgen om zichzelf te leren kennen en verbinding met anderen te beleven. En ook door zicht te krijgen op de reikwijdte van keuzes die kunnen ze maken. Dat alles gebeurt dagelijks in tal van kleine en grote opvoedingsmomenten.

Oefensituaties

Terugkijkend op de afgelopen week zie ik in ons gezin toch verschillende oefensituaties in wereldburgerschap. Er is het nieuw projectje in onze tuin waar ieder gezinslid op zijn/haar eigen manier een aantal groenten kan kweken. Of mijn zoon die op zijn heel eigen wijze hulp biedt aan een klasgenote die van haar fiets was gevallen. Er is ook de gezamenlijke beslissing om al dan niet een vliegreis te boeken, waarbij we ons gedeelde verlangen naar verre oorden voelen maar het ook hebben over de belasting voor het milieu. En ik word als moeder gehoord in een enthousiast verhaal over mijn (geheel nieuwe) ervaring met een carpoolorganisatie tijdens een tripje naar Frankrijk en waarbij ik in de auto een boeiend gesprek heb met mensen uit drie verschillende werelddelen…

Ik ben benieuwd of je zelf als ouder/opvoeder in deze Week van de Opvoeding  je eigen voorbeelden vindt. Misschien kunnen onderstaande vragen je helpen.

Sta eens even stil bij je kind(eren)? Welke positieve eigenschap(pen) ontdek je van je kind?

Als je terugkijkt op de afgelopen week, zie je dan zelf één of meer situaties waarin je als gezin bezig was met wereldburgerschap?

 

PRH, persoonlijkheidsvorming, ouders, kinderen, opvoeden, opvoeding. persoonlijke groei,